ਕਰਸੋਗ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕਿਸਾਨ ਨੇ ਸਟਰਾਬੈਰੀ ਦੀ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਬਦਲੀ ਕਿਸਮਤ, ਬਾਗਬਾਨੀ ਬਣੀ ਸਵੈ-ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪਹਿਚਾਣ

4

ਕਰਸੋਗ, 5 ਜੁਲਾਈ 2026 Aj Di Awaaj

Himachal Desk:  ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਬਾਗਬਾਨੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਚਲਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੇ ਸਾਕਾਰਾਤਮਕ ਨਤੀਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਧੁਨਿਕ ਖੇਤੀ, ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਪੌਦੇ, ਤਕਨੀਕੀ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਬਾਗਬਾਨੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸਵੈ-ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਜਾਂ ਨਿੱਜੀ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਹੁਣ ਨੌਜਵਾਨ ਆਧੁਨਿਕ ਖੇਤੀ ਅਤੇ ਬਾਗਬਾਨੀ ਰਾਹੀਂ ਆਤਮਨਿਰਭਰ ਬਣ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕਰਸੋਗ ਉਪਮੰਡਲ ਦੀ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਸੋਮਾਕੋਠੀ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕਿਸਾਨ ਬਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਮਿਸਾਲ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਨੌਕਰੀ ਚਲੀ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਹਾਰੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਸਟਰਾਬੈਰੀ ਦੀ ਖੇਤੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਬੀਘਾ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਵਪਾਰਕ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਸਟਰਾਬੈਰੀ ਦੀ ਖੇਤੀ ਕੀਤੀ। ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਕਦੀ ਫਸਲ ਉਗਾਉਣਾ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਸੀ, ਪਰ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਉਹ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਗਣ ਵਾਲੀ ਤਾਜ਼ਾ ਸਟਰਾਬੈਰੀ ਆਪਣੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਸੁਆਦ ਕਾਰਨ ਸਥਾਨਕ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਪਛਾਣ ਬਣਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਬਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਪਣੀ ਫਸਲ ਖੁਦ ਕਾਰ ਰਾਹੀਂ ਸਥਾਨਕ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਕੇ ਸਿੱਧੀ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਿਚੋਲੀਆਂ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਕੀਮਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸਟਰਾਬੈਰੀ 300 ਤੋਂ 500 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਤੱਕ ਵਿਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਹ ਇੱਕ ਬੀਘਾ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਕਰੀਬ 12 ਤੋਂ 15 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਦੀ ਵਾਧੂ ਆਮਦਨ ਕਮਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਪੂਰਾ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਵੀ ਬਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਵੱਡੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਗਭਗ ਦੋ ਲੱਖ ਸਟਰਾਬੈਰੀ ਦੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਨਰਸਰੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਲੱਖ ਪੌਦੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਪੌਦੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਹੋਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਹੋਰ ਕਿਸਾਨ ਵੀ ਸਟਰਾਬੈਰੀ ਦੀ ਖੇਤੀ ਅਪਣਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਵਧਾ ਸਕਣ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਬਲੂਬੈਰੀ, ਖੁਬਾਨੀ (ਐਪਰੀਕਾਟ), ਪਲਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉੱਚ ਮੁੱਲ ਵਾਲੀਆਂ ਫਲ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਖੇਤੀ ਕਰਨ ਦਾ ਵੀ ਟੀਚਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਕਿਸਾਨ ਸਮੇਂ ਦੀ ਮੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ ਅਪਣਾਉਣ ਤਾਂ ਬਾਗਬਾਨੀ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਨਵੀਆਂ ਉੱਚਾਈਆਂ ‘ਤੇ ਲੈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਘੱਟ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਵੀ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਢੰਗ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਸਮਝ ਨਾਲ ਵਧੀਆ ਆਮਦਨ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਤੇ ਬਾਗਬਾਨੀ ਨੂੰ ਲਾਭਕਾਰੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ, ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਪੌਦੇ, ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਕਈ ਨੌਜਵਾਨ ਹੁਣ ਆਧੁਨਿਕ ਖੇਤੀ ਅਤੇ ਬਾਗਬਾਨੀ ਰਾਹੀਂ ਆਤਮਨਿਰਭਰ ਬਣ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸੋਮਾਕੋਠੀ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕਿਸਾਨ ਬਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਜੀਵੰਤ ਸਬੂਤ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦਾ ਲਾਭ, ਆਧੁਨਿਕ ਸੋਚ, ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਇਰਾਦਾ ਮਿਲ ਕੇ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲਾਭਕਾਰੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਟਰਾਬੈਰੀ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਬਦਲੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਹੌਸਲੇ ਬੁਲੰਦ ਹੋਣ ਤਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਵੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੀ ਨਵੀਂ ਕਹਾਣੀ ਲਿਖ ਸਕਦੀ ਹੈ।