04 June 2026, Aj Di Awaaj
Lifestyle Desk: ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ, ਦਸਤ, ਉਲਟੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਧ ਪਸੀਨਾ ਆਉਣ ਕਾਰਨ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਖਣਿਜ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਅਕਸਰ ORS (ਓਰਲ ਰੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਾਲਿਊਸ਼ਨ) ਪੀਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ORS ਦਾ ਪੈਕਟ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਘੱਟ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਇਸਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ORS ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਲਾਈਟਸ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਅਤੇ ਥਕਾਵਟ ਤੋਂ ਵੀ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੱਕ ਹਰ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਲਾਭਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਘਰ ਵਿੱਚ ORS ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸੌਖਾ ਤਰੀਕਾ
ਘਰੇਲੂ ORS ਬਣਾਉਣ ਲਈ 1 ਲੀਟਰ ਸਾਫ਼ ਅਤੇ ਉਬਾਲ ਕੇ ਠੰਢਾ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਪਾਣੀ, 6 ਛੋਟੀਆਂ ਚਮਚੀਆਂ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਅੱਧੀ ਛੋਟੀ ਚਮਚੀ ਨਮਕ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਨਮਕ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੋਲ ਲਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲ ਜਾਣ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ORS ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ORS 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਵਰਤ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਵਾਂ ਘੋਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਵਧੀਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ORS ਦੇ ਮੁੱਖ ਫਾਇਦੇ
ORS ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਲੂਣਾਂ ਦਾ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਸਤ, ਉਲਟੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਧ ਪਸੀਨਾ ਆਉਣ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਊਰਜਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਹਾਇਕ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਰੱਖੋ ਖ਼ਾਸ ਧਿਆਨ
ORS ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਨਮਕ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਸਹੀ ਹੋਣੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਮਕ ਜਾਂ ਚੀਨੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਫ਼ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਘੋਲ ਨੂੰ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਨਾ ਰੱਖੋ।
ਜੇਕਰ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਉਲਟੀਆਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ, ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਚੱਕਰ, ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਜਾਂ ਗੰਭੀਰ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ, ਤਾਂ ਸਿਰਫ ORS ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਾ ਰਹੋ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ, ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਨਾਲ ਬੀਮਾਰ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਲਈ ਵੱਧ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
