ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: 24 Sep 2026 AJ DI Awaaj
National Desk : ਕੁਦਰਤੀ ਹੀਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਅਤੇ ਥੋਕ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਹੀਰੇ ਪਿਛਲੇ ਕਰੀਬ 20 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ 2021 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਥੋਕ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 30 ਤੋਂ 40 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਹੀਰੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀਆਂ ਖੁਦਰਾ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅੰਗੂਠੀ ਜਾਂ ਹਾਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਸਿਰਫ਼ ਹੀਰੇ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਜਾਂ ਪਲੈਟੀਨਮ, ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿਰਮਾਣ ਖਰਚੇ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵੀ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਕੀਮਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਹੀਰਿਆਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਆਈ ਕਮੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਲਾਭ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਬਿੱਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਿਹਾ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਲੈਬ-ਗ੍ਰੋਨ ਹੀਰਿਆਂ ਨੇ ਕੁਦਰਤੀ ਹੀਰਿਆਂ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਘੱਟ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਕੁਦਰਤੀ ਹੀਰਿਆਂ ਦੀ ਮੰਗ ‘ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਲੈਬ-ਗ੍ਰੋਨ ਹੀਰੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ‘ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ ਕੋਲ ਹੋਰ ਵਿਕਲਪ ਆ ਗਏ ਹਨ।
ਹੀਰਾ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੀ ਇਹ ਤਬਦੀਲੀ ਭਾਰਤ ਲਈ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਕੱਚੇ ਹੀਰਿਆਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਅਤੇ ਪਾਲਿਸ਼ਿੰਗ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਮੰਗ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਟਾਕ ਦੇ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਕੱਟੇ ਤੇ ਪਾਲਿਸ਼ ਕੀਤੇ ਹੀਰਿਆਂ ਦੀ ਬਰਾਮਦ ‘ਤੇ ਵੀ ਦਬਾਅ ਪਿਆ ਹੈ।
ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਕੱਟੇ ਅਤੇ ਪਾਲਿਸ਼ ਕੀਤੇ ਹੀਰਿਆਂ ਦੀ ਬਰਾਮਦ 8.52 ਫ਼ੀਸਦੀ ਘਟ ਕੇ ਲਗਭਗ 12.16 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਰਹੀ। ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਹੀਰਾ ਉਦਯੋਗ ਸਾਹਮਣੇ ਮੌਜੂਦ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।
