15 January 2026 Aj Di Awaaj
Health Desk: ਕਿਡਨੀ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਹਿਮ ਅੰਗ ਹੈ, ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ, ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਪਦਾਰਥ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਲੋਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਲੱਛਣ ਸਿਰਫ਼ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲ ਹੀ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸਿਹਤ ਮਾਹਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਬਦਲਾਅ ਵੀ ਕਿਡਨੀ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਣ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਕਿਡਨੀ ਖ਼ਰਾਬੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ
1. ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸੋਜ (Puffy Eyes):
ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿਡਨੀ ਪਿਸ਼ਾਬ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸੋਜ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਣ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਸੋਜ ਨਾ ਘਟੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਗੰਭੀਰ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
2. ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ਕੀ ਅਤੇ ਖਾਰਸ਼:
ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਣ ਨਾਲ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਫਾਸਫੋਰਸ ਦਾ ਸੰਤੁਲਨ ਬਿਗੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਨਮੀ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਜਲਣ ਜਾਂ ਖਾਰਸ਼ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
3. ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਲੀ (Redness):
ਅਕਸਰ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨੂੰ ਐਲਰਜੀ ਸਮਝ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ ਇਹ ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਿਡਨੀ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰਨ ’ਤੇ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੇ ਕਣ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਸਫੈਦ ਪਰਤ ’ਤੇ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
4. ਧੁੰਦਲੀ ਨਜ਼ਰ (Blurry Vision):
ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਅਤੇ ਸ਼ੂਗਰ ਕਿਡਨੀ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਤਰਲ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਲੈਂਜ਼ ’ਤੇ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਨਜ਼ਰ ਧੁੰਦਲੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
5. ਸਾਈਡ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ’ਤੇ ਅਸਰ (Peripheral Vision):
ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਉੱਚ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਨਸਾਂ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਠੀਕ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਜਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
6. ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਦਬਾਅ ਜਾਂ ਦਰਦ:
ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਤਰਲ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਬਾਅ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਪਨ ਜਾਂ ਹਲਕਾ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਚਾਅ ਲਈ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
-
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਣੀ ਪੀਓ।
-
ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਅਤੇ ਸ਼ੂਗਰ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ।
-
ਜੇ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਇਹ ਲੱਛਣ ਲਗਾਤਾਰ ਬਣੇ ਰਹਿਣ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਵੋ ਅਤੇ KFT (Kidney Function Test) ਕਰਵਾਓ।
ਸਮੇਂ ’ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਦੇ ਵੀ ਅਣਡਿੱਠੇ ਨਾ ਕਰੋ।
