26 January 2026 Aj Di Awaaj
Lifestyle Desk: 26 ਜਨਵਰੀ 1950 ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਉਹ ਸੁਨਹਿਰਾ ਦਿਨ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਦੇਸ਼ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਖਰੀ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਰਿਸ਼ਤੇ ਤੋੜ ਕੇ ਖੁਦ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਸੰਪੰਨ, ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਗਣਰਾਜ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਡਾ. ਬੀ.ਆਰ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ ਸੰਵਿਧਾਨ ਇਸੇ ਦਿਨ ਲਾਗੂ ਹੋਇਆ।
ਕਿਉਂ ਚੁਣੀ ਗਈ 26 ਜਨਵਰੀ?
ਇਸ ਤਾਰੀਖ਼ ਦੀ ਚੋਣ ਦਾ ਖਾਸ ਕਾਰਨ 1930 ਦਾ ‘ਪੂਰਨ ਸਵਰਾਜ’ ਐਲਾਨ ਸੀ। ਸੰਵਿਧਾਨ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਭਾਰਤ ‘ਡੋਮੀਨੀਅਨ’ ਤੋਂ ਬਦਲ ਕੇ ਆਪਣੀ ਚੁਣੀ ਸਰਕਾਰ ਵਾਲਾ ਗਣਰਾਜ ਬਣ ਗਿਆ।
ਗਵਰਨਮੈਂਟ ਹਾਊਸ ‘ਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਲ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਗਵਰਨਮੈਂਟ ਹਾਊਸ (ਅੱਜ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ) ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਰਸਮੀ ਸਮਾਗਮ ਹੋਇਆ।
-
ਸਵੇਰੇ 10:18 ਵਜੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਗਣਰਾਜ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
-
10:24 ਵਜੇ ਡਾ. ਰਾਜਿੰਦਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਜੋਂ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ।
-
10:30 ਵਜੇ 31 ਤੋਪਾਂ ਦੀ ਸਲਾਮੀ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਗਣਰਾਜ ਦਾ ਐਲਾਨ ਹੋਇਆ।
ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਗਵਰਨਰ-ਜਨਰਲ ਸੀ. ਰਾਜਗੋਪਾਲਾਚਾਰੀ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਪੜ੍ਹੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸੰਬੋਧਨ ਦਿੱਤਾ।
ਏਕਤਾ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼
ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਰਾਜਿੰਦਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਕੰਨਿਆਕੁਮਾਰੀ ਅਤੇ ਕੱਛ ਤੋਂ ਕਾਮਰੂਪ ਤੱਕ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਏਕੀਕਰਨ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਕਰਤੱਵਿਆ ਪੱਥ ਨਹੀਂ, ਸਟੇਡੀਅਮ ‘ਚ ਪਰੇਡ
ਅੱਜ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪਰੇਡ ਦੇ ਉਲਟ, ਪਹਿਲੀ ਗਣਤੰਤਰ ਦਿਵਸ ਪਰੇਡ ਕਰਤੱਵਿਆ ਪੱਥ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।
-
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਕਾਫ਼ਲਾ ਦੁਪਹਿਰ 3:45 ਵਜੇ ਇਰਵਿਨ ਐਮਫੀਥੀਏਟਰ (ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਟੇਡੀਅਮ) ਪਹੁੰਚਿਆ।
-
ਕਰੀਬ 15,000 ਦਰਸ਼ਕ ਹਾਜ਼ਰ ਸਨ।
-
3,000 ਦੇ ਕਰੀਬ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਰਸਮੀ ਪਰੇਡ ਕੀਤੀ।
ਪੁਰਾਣੇ ਕਿਲੇ ਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ‘ਚ ਮਾਰਚ ਕਰਦੇ ਸੈਨਿਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਬਿਨਾਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਵਾਰੀ ਉਸ ਦਿਨ ਦੀਆਂ ਯਾਦਗਾਰ ਤਸਵੀਰਾਂ ਬਣ ਗਈਆਂ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਇਹ ਸਮਾਰੋਹ ਰਾਜਪੱਥ (ਹੁਣ ਕਰਤੱਵਿਆ ਪੱਥ) ‘ਤੇ ਹੋਣ ਲੱਗਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਪਰੰਪਰਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਨਿਸ਼ਕਰਸ਼:
1950 ਦਾ ਗਣਤੰਤਰ ਦਿਵਸ ਸਾਦਗੀ, ਉਮੀਦ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਆਰੰਭ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ—ਅੱਜ ਦੀ ਭਵਿਆਤਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ, ਪਰ ਅਰਥਾਂ ‘ਚ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਗਹਿਰਾ।
