30 ਮਾਰਚ 2026 Aj Di Awaaj
Health Desk: ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ‘ਸਕੂਲ ਬੁਲਿੰਗ’ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। UNESCO ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਬੁਲਿੰਗ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਦੁਹਰਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਵਿਹਾਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਕਤ ਦਾ ਅਸਮਾਨ ਸੰਤੁਲਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਸਿਰਫ਼ ਸਕੂਲ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰਹੀ, ਸਗੋਂ ਸਾਈਬਰ ਬੁਲਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਆਨਲਾਈਨ ਵੀ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੇ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ।
ਬੁਲਿੰਗ ਦੇ 7 ਮੁੱਖ ਸੰਕੇਤ:
- ਸਰੀਰ ‘ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਾਰਨ ਦੇ ਚੋਟਾਂ ਜਾਂ ਖਰੋਚਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ
- ਅਚਾਨਕ ਡਰ, ਘਬਰਾਹਟ ਜਾਂ ਚਿੜਚਿੜਾਪਣ ਵਧ ਜਾਣਾ
- ਸਕੂਲ ਜਾਣ ਤੋਂ ਕਤਰਾਉਣਾ ਜਾਂ ਬਹਾਨੇ ਬਣਾਉਣਾ
- ਦੋਸਤਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਇਕੱਲੇ ਰਹਿਣਾ
- ਨੀਂਦ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ, ਡਰਾਉਣੇ ਸੁਪਨੇ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ
- ਨਿੱਜੀ ਸਾਮਾਨ ਦਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗੁੰਮ ਹੋਣਾ ਜਾਂ ਟੁੱਟਣਾ
- ਫੋਨ/ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਦਿਖਣਾ ਜਾਂ ਗੁਪਤ ਰਹਿਣਾ
ਬੁਲਿੰਗ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕੀ ਕਰੀਏ?
ਮਾਪੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਕਿ ਬੁਲਿੰਗ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਧਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਿਨਚਰਿਆ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਆਨਲਾਈਨ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ‘ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਿਜੀਟਲ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਖਤਰਿਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮਾਪੇ ਖੁਦ ਵੀ ਸਹੀ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਬਣਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਬੱਚੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖ ਸਕਣ।
